Boks
Boks wymiennie Pięściarstwo - walka między dwoma zawodnikami używającymi do tego celu tylko pięści.
Spis treści |
Historia
Boks pojawił się już w programie igrzysk w starożytnej Grecji. Statyczne bijatyki dwóch zawodników były bardzo brutalne i często kończyły się śmiercią. Walki te, bez żadnych określonych reguł, niewiele miały wspólnego ze sportem, jaki narodził się w roku 1719. Wówczas to Amerykanin James Figg założył przy Tottenham Court Road w Londynie "akademię" boksu. Figg został też pierwszym mistrzem bokserskim w historii.
Walki w tamtym czasie odbywały się na gołe pięści i bez żadnych określonych reguł. Brytyjczyk Jack Broughton, który w 1730 roku zastąpił Figga, przez 18 lat zachował mistrzowski tytuł i jako pierwszy skodyfikował zasady tego sportu. Wstrząśnięty śmiercią na ringu jednego ze swych przeciwników, George'a Stevensona, sformułował i wprowadził w życie zbiór zasad znany jako Broughton's Rules. Rękawice, dziś podstawowy atrybut boksera, pojawiły się dopiero w roku 1881. W roku 1916 podjęto ważną decyzję o ograniczeniu oficjalnych walk o mistrzostwo do 15 rund po trzy minuty każda, z jednominutowymi przerwami. W przypadku amatorów formułę ograniczono do trzech rund trzyminutowych.
Igrzyska Olimpijskie: Jako sport amatorski boks zajmuje specjalne miejsce w olimpijskiej tradycji, pojawił się bowiem w programie już w 1904 roku, na igrzyskach w Saint Louis, a nieobecny był tylko raz, w roku 1912 (ze względu na zakaz uprawiania tego sportu w Szwecji). Powrócił na kolejnej olimpiadzie w Antwerpii (1920). W 1946 roku powstało Międzynarodowe Stowarzyszenie Boksu Amatorskiego (AIBA). Obecnie liczy ono 186 członków i od 1974 roku organizuje mistrzostwa świata. Nawet jeśli boks nie jest zaliczany do najważniejszych dyscyplin olimpijskich, zajmuje w ruchu olimpijskim szczególne miejsce. Wielu mistrzów świata wagi ciężkiej odnosiło pierwsze ważne zwycięstwa właśnie podczas igrzysk - między innymi Muhammad Ali (wł. Cassius Clay), bracia Michael i Leon Spinks, Joe Frazier i George Foreman. Również były mistrz świata, Brytyjczyk Lennox Lewis, występował na olimpiadzie w Seulu 1988, gdzie zdobył dla Kanady złoty medal.
Kontrowersje
Mimo wielu zmian - udoskonalenia metod sędziowania, lepszego przygotowania bokserów i opieki medycznej - wypadki tym sporcie nie są niczym niezwykłym, psując jego wizerunek. Spory między różnymi federacjami uniemożliwiają ustalenie jednolitej hierarchii zawodników w poszczególnych kategoriach wagowych. Podobnie wygląda sytuacja w boksie amatorskim. Z tego względu MKOL już kilkakrotnie groził usunięciem boksu z programu olimpijskiego, zwłaszcza po rozmaitych skandalach związanych z poziomem sędziowania i niektórymi werdyktami sędziów. Do złej opinii o boksie przyczyniają się bardzo poważne niekiedy kontuzje zawodników, a nawet wypadki śmiertelne.
Kategorie wagowe
| Kategorie wagowe w boksie amatorskim | |||||
| kategoria | limit wagowy | ||||
| Kategoria papierowa | do 48 kg | ||||
| Kategoria musza | do 51 kg | ||||
| Kategoria kogucia | do 54 kg | ||||
| Kategoria piórkowa | do 57 kg | ||||
| Kategoria lekka | do 60 kg | ||||
| Kategoria lekkopółśrednia | do 64 kg | ||||
| Kategoria półśrednia | do 69kg | ||||
| Kategoria średnia | do 75 kg | ||||
| Kategoria półciężka | do 81 kg | ||||
| Kategoria ciężka | do 91 kg | ||||
| Kategoria superciężka | powyżej 91 kg | ||||
| Kategorie wagowe w boksie zawodowym | |||||
| kategoria | limit wagowy | ||||
| Kategoria słomkowa (Strawweight) | do 105 funtów (do 47,627 kg) | ||||
| Kategoria junior musza/lekko musza (Lt. Flyweight) | do 108 funtów (do 48,998 kg) | ||||
| Kategoria musza (Flyweight) | do 112 funtów (do 50,820 kg) | ||||
| Kategoria junior kogucia/super musza (Superflyweight) | do 115 funtów (do 52,163 kg) | ||||
| Kategoria kogucia (Bantamweight) | do 118 funtów (do 52,524 kg) | ||||
| Kategoria junior piórkowa/super kogucia (Superbantamweight) | do 122 funtów (do 55,338 kg) | ||||
| Kategoria piórkowa (Featherweight) | do 126 funtów (do 57,153 kg) | ||||
| Kategoria junior lekka/super piórkowa (Superfeatherweight) | do 130 funtów (do 58,967 kg) | ||||
| Kategoria lekka (Lightweight) | do 135 funtów (do 61,235 kg) | ||||
| Kategoria junior półśrednia/lekkopółśrednia (Lightwelterweight) | do 140 funtów (do 63,503 kg) | ||||
| Kategoria półśrednia (Welterweight) | do 147 futnów (do 66,678 kg) | ||||
| Kategoria junior średnia/super półśrednia (Superwelterweight) | do 154 funtów (do 69,853 kg) | ||||
| Kategoria średnia (Middleweight) | do 160 funtów (do 72,575 kg) | ||||
| Kategoria super średnia (Supermiddleweight) | do 168 funtów (do 76,204 kg) | ||||
| Kategoria półciężka (Lt. Heavyweight) | do 175 funtów (do 79,379 kg) | ||||
| Kategoria junior ciężka/lekkociężka (Cruiserweight) | do 200 funtów (do 90,719 kg) | ||||
| Kategoria ciężka (Heavyweight) | ponad 200 funtów (ponad 90.719 kg) | ||||
Urządzenia treningowe
Gruszka bokserska
Potocznie nazywana również kukurydziakiem, jest to worek skórzany przypominjący kształtem gruszkę o średnicy około 25 cm i wysokości 35 cm, wypełniony grochem, kukurydzą lub kawałkami gumy, przymocowany linką do sufitu, stosowany w treningu bokserskim do ćwiczenia ciosów zadawanych na głowę przeciwnika.
Głowica na sprężynie
Przyrząd bokserski stosowanu w treningu do ćwiczeń wyrabiających wyczucie dystansu, refleks i celność ciosów. Głowica na sprężynie zbudowana jest z metalowej podstawy, do której na środku przymocowana jest sprężyna zakończona metalowym prętem z urządzeniem do regulowania wysokosci przyrzadu, na koncu pręta znajduje się piłka skórzana wypełniona powietrzem, w czasie ćwiczeń wysokość górnej części głowicy nie powinna przekraczać wysokości głowy cwiczącego.
Piłka na gumie
To piłka wykonana z miekkiej skóry, wewnętrz posiada dętkę napełnioną powietrzem, umieszczona w siatce ze sznurka, zawieszona jest na cienkiej gumie na wysokości głowy, stosowana w ćwiczeniach doskonalących wyczucie odległości i rytmu oraz refleks zawodnika.
Zobacz też
- Medaliści Letnich Igrzysk Olimpijskich w boksie
- Medaliści mistrzostw świata w boksie
- Lista walk o bokserskie mistrzostwo świata w wadze ciężkiej
- WBA, WBC, WBO, IBF, EBU
Linki zewnętrzne
- Strona Polskiego Związku Bokserskiego
- Strona Małopolskiego Związku Bokserskiego
- Wortal polskiboks
- Wortal polskiring
- U.K.S. Boxing-Kraków
- Światowa Organizacja Boksu Amatorskiego
- Europejska Organizacja Boksu Amatorskiego
- Jedyny w Polsce serwis o historii boksu
- Serwis bokserski
Kategorie
Boks